ABD-İran gerginliğinde tarihi adım: Barış anlaşmasına yaklaşıyoruz
Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, ABD ile İran arasında süren nükleer görüşmelerde "barış anlaşmasına" doğru önemli bir ilerleme kaydedildiğini belirterek, zenginleştirilmiş uranyumda "sıfır stoklama" olacağı ve bunun Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı tarafından doğrulanacağını söyledi."BARIŞ ANLAŞMASINA ULAŞACAĞIMIZA EMİNİM"Arabulucu Umman Dışişleri Bakanı Busaidi, CBS News'ün "Face the Nation" programına verdiği röportajda, İran-ABD müzakerelerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. ABD ve İran arasında "barış anlaşmasının erişilebilir olduğuna eminim" diyen Busaidi, "Diplomasiye herhangi bir alternatifin bu sorunu çözeceğini düşünmüyorum." ifadelerini kullandı."NÜKLEER BOMBA SORUNUNU ÇÖZDÜK"Busaidi, anlaşmaya doğru oldukça önemli bir ilerleme kaydettiklerini belirterek, "Eğer nihai hedef İran'ın sonsuza dek nükleer bombaya sahip olamamasını sağlamaksa, bence bu müzakereler sayesinde bu sorunu çözdük." diye konuştu."BENCE ÖNEMLİ BİR BAŞARI"İran'ın hangi konularda anlaştığı sorusunu yanıtlayan Busaidi, "Bence en önemli başarı, İran'ın asla bomba yapabilecek nükleer maddeye sahip olmayacağına dair anlaşmadır." değerlendirmesinde bulundu. Busaidi, bunun tamamen yeni bir şey olduğunu ve zenginleştirme tartışmasını daha az önemli hale getirdiğini belirterek, "Çünkü artık (zenginleştirilmiş uranyumda) sıfır stoklamadan bahsediyoruz. Bu çok önemli, çünkü zenginleştirilmiş maddeyi stoklayamazsanız, zenginleştirseniz de zenginleştirmeseniz de bomba yapmanın hiçbir yolu yoktur." dedi."Sıfır stoklama ve tam doğrulama olacak" diyen Busaidi, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) tarafından yapılacak tam ve kapsamlı doğrulamanın da önemli olduğunu kaydetti."ARAKÇİ: ABD İLE YAPTIĞIMIZ EN CİDDİ MÜZAKEREYDİCenevre'deki üçüncü tur müzakerelerin ardından konuşan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "Bu, ABD ile yaptığımız en ciddi müzakereydi. Yaptırımlar ve nükleer meselesiyle ilgili ciddi müzakereydi" demişti.TRUMP: GİDİŞATTAN MEMNUN DEĞİLİMABD Başkanı Trump ise dün yaptığı açıklamada "(İran) İyi niyetle ve açık bir şekilde müzakere etmeleri harika olurdu ama bunu anlamıyorlar" dedi. Askeri operasyon konusunda henüz bir karar vermediğini ancak İran'ın nükleer silaha sahip olamayacağını belirten Trump, "Bekleyip göreceğiz ama gidişattan memnun değilim." diye konuştu.Başkan Trump, İran'ın uranyum zenginleştirmesini kabul etmediklerini kaydederek "Yüzde 20 zenginleştirme bile olmaz. İran biraz uranyum zenginleştirmek istiyor ama bu kadar petrole sahipken buna gerek yok" ifadelerini kullandı.ABD-İran müzakerelerinin gelecek hafta Avusturya'nın başkenti Viyana'da yapılması bekleniyor.RUBİO'DAN ORTA DOĞU'DAKİ BÜYÜKELÇİLERE TALİMAT: YORUM YAPMAYINÖte yandan, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun ABD'li büyükelçilerden ve yetkililerden İran görüşmelerini zorlaştırabilecek yorumlar yapmayı durdurmalarını istediği bildirildi.The Guardian gazetesinin haberine göre Rubio, ABD'nin Orta Doğu'daki büyükelçilerine gerilimi tırmandırabilecek açıklamalardan kaçınma talimatı verdi.Rubio, büyükelçilerden ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a nükleer konusunda uyguladığı baskıyı zayıflatabilecek açıklamalar yapmayı bırakmalarını istedi. Büyükelçilerden bu konudaki açıklamalar, röportajlar ve sosyal medya paylaşımlarından kaçınmalarını isteyen Marco Rubio, "Kamuoyuna yönelik mesajlarda disiplin, özellikle şu anda çok önemlidir." ifadesini kullandı.Bu talimat, ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee'nin, gazeteci Tucker Carlson'a verdiği röportajda "İsrail'in tüm Orta Doğu'yu almasının iyi olacağı" yönündeki iddiasının ardından geldi. Huckabee'nin açıklamaları, Beyaz Saray'da endişe uyandırdı ve ABD Dışişleri Bakanı, yetkililere İran konusunda yorum yapmaktan kaçınma talimatı verme kararı aldı.Ortadoğu'da USS Abraham Lincoln uçak gemisi, dokuz destroyer ve üç diğer muharip gemi dahil olmak üzere bir düzineden fazla ABD savaş gemisi bulunuyor.Bölgedeki askeri yığınağını artıran Washington yönetimi dünyanın en büyük uçak gemisi USS Gerald R. Ford'u da muhtemel İran operasyonu için İsrail kıyılarına gönderdi.Gerilimin artmasıyla birlikte birçok ülke, İsrail ve İran'daki vatandaşlarından bölgeden ayrılmaları ya da zorunlu olmadıkça buralara seyahat etmemeleri çağrısında bulundu.İRAN İLE ABD ARASINDA MÜZAKERELER SÜRÜYORİsrail ve ABD'nin Haziran 2025'te İran'a yönelik saldırılarıyla kesintiye uğrayan İran-ABD arasındaki nükleer müzakereler, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin girişimleri ve Umman'ın arabuluculuğunda yeniden canlandırılmıştı.ABD'nin saldırı tehditleri ve devasa askeri yığınağı devam ederken taraflar, 6 Şubat'ta Umman'da dolaylı müzakereler için bir araya gelmiş ve temasların sürdürülmesi konusunda mutabakata varmıştı.Daha sonra görüşmeler, 17 Şubat'ta Cenevre'de devam etmişti. Taraflar, görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini bildirmiş ve daha sonra Cenevre'de 26 Şubat'ta yeniden bir araya gelinmesi konusunda anlaşmıştı.Taraflar, dün sabah 3 saat civarında gerçekleşen toplantının ardından ara vermiş ve akşam saatlerinde yeniden bir araya gelmişti.İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor.ABD ise Tahran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve elindeki yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılmasını istiyor.Kaynak: AA / Bekir Aydoğan